هيچگاه اجازه ندهيد رزين (صمغ، کليفن /Resin/) يا غبار روي بدنه ي ويولن انباشته شود. دائما ويولن را تميز کنيد و اين کار را به نرمي انجام دهيد. هرگز بخشي از سطح جلا داده شده را با انگشت لمس نکنيد، بدنه فقط بايد از طريق «زير-چانه» لمس و نگه داشته شود.

مي توانيد از نرم ترين پارچه ي کهنه ي ابريشمي، کلينکس(Keleenex) يا کتنان استفاده کنيد. مخصوصا کتان براي پاک کردن زير گريف، سيم گير،زير-چانه و خرک بسيار مفيد است. فضا هاي باريک شکافهاي f و خرک را با يک تکه کاغذ نازک تميز کنيد. براي جلا دادن ويولن خود، از روغن جلاي هيل (Hill) يا ساير روغن هاي مشهور به ندرت وبسيار با امساک استفاده کنيد، و دقت کنيد هيچ گونه روغن يا گريس در چوب نفوذ نکند. گريف وسيم ها را هر روز با بنزين تصفيه شده و بدنبال آن با الکل يا ادوکلن بساييد و پاکيزه نگه داريد.سيم ها هنگامي که رزين از آنها روفته وپاک شده باشد بهتر صدا مي دهند و آزاد تر ارتعاش مي کنند.

هر چند وقت يکبار، مشتي برنج خشک نپخته در شکافهاي f بريزيد. آن را دور بخش داخلي ويولن تکان دهيد و سپس ساز را برگردانيد: دانه هاي برنج فرو مي ريزد و گاهي يک گوي از غبار با آنها فرو مي افتد.

جعبه ي گوشي بايد هنگام تعويض سيم پاک شود، و دقت شود که گوشي ها محکم ثابت شده اند. محيط دور سوراخ هاي گوشي را مي توان چسب هيل(Hill Stick) ماليد که حرکت را در آن روان و بدون لغزش گرداند.

از سيم هاي خوب استفاده کنيد. من شخصا زه لا، ر و سل بمل با سيم پيچ متال و مي بمل فولادي با سيم پيچ آلومينيوم را ترجيح مي دهم. اما قابليت عملي سيم هاي تمام متال را در فيدل ها يا ويولاهاي بسيار محکم مدرن مي ستايم. روي ساز هاي قديمي، کشش بيش از حد اين نوع سيم ها بر ساز فشار آورده و صدا را فرو مي نشاند.

چوب آرشه بايد کاملا مستقيم باشد. به محض آنکه موها شروع به پاره شدن کنند، بايد موي آرشه را تعويض کرد. چون اولين موهايي که از دست مي روند هميشه در لبه ي خارجي آرشه هستند، موهاي باقيمانده اغلب چوب آرشه را مي پيچانند و کج مي کنند.

چوب آرشه را با الکل پاک کنيد، و دقت کنيد که رطوبت به موي آرشه نرسد.

تعويض موي آرشه عملي بسيار دقيق و ظريف است و چنين کاري را بايد فقط به متخصصان واجد صلاحيت سپرد.

منبع : 6 درس ويولن/يهودي منوهين/ساسان گلفر/آرويج

طريقه نگهداري از ساز هاي آرشه اي  :

سازهاي آرشه اي جز دسته ساز هايي هستند که به نگهداري و مراقبت خيلي زيادي احتياج دارند. عناصر تشکيل دهنده سازهاي آرشه اي تحت فشار سيم ها و لرزش   هاي صوتي دائمي به طور قطع کمي تغيير مي کنند.

در طي عمر چند صد ساله يک ساز اگر به طور نرمال استفاده شود به طور قطع شکل ساز کمي تغيير ميکند.در اينجا روشهايي براي مراقبت بيشتر از سازتان ذکر مي شود  :

دما و رطوبت

طبيعت چوب به گونه اي است که وقتي در معرض هواي مرطوب قرارمي گيرد باد مي کند و وقتي در معرض هواي خشک قرار مي گيرد جمع مي شود.

تغيير ناگهاني دماي محيطي که سازتان را در آنجا قرار داده ايد باعث صدمه زدن به سازتان مي شود پس از هر گونه تغيير ناگهاني دما محيط خود داري کنيد.

براي اين کار وقتي وارد محيط جديدي شديد به مدت 15 دقيقه ساز را ازجعبه اش خارج نکنيد تا ساز به دماي محيط عادت کند.

هرگز سازتان را در معرض نور مستقيم خورشيد قرار ندهيد چون باعت تغيير رنگ ساز مي شود.

اگر در منزلتان از وسائل گرم کننده مانند رادياتور استفاده مي کنيد و يا در مناطقي با اب و هواي خشک زندگي مي کنيد همواره از دستگاه مرطوب کننده هوا استفاده کنيد.

هرگز سازتان را کنار رادياتور يا بخاري قرار ندهيد. بهترين مکان براي قرار دادن سازتان هال است چون داراي دمايي با رطوبت مناسب است.

هرگز سازتان را در هنگام مسافرت در صندوق عقب ماشين قرار ندهيد چون تغيير دائمي هواي سرد و گرم باعث آب شدن چسب چوب و چسبيدن ساز به کيف مي شود.

همچنين 95 درصد سازهايي که در صندوق عقب ماشين هاي بدون سرنشين هستند دزديده مي شوند پس چه بهتر که سازتان را نزد خود نگاه داريد.

هرگز سازتان را روي سطوح سخت(مثل ميز) و يا کناره هاي تيز قرار ندهيد چون باعث خراشيدگي چوب مي شود.

بعد از هر بار نواختن سازتان گرده هاي کاليفوم موجود روي صفحه صدا را با استفاده از دستمال کاغذي يا دستمالي نرم و لطيف و گرده هاي موجود روي گريف و سيم ها را با استفاده از انگشتتان پاک کنيد.

اگر گرده هاي کاليفوم روي سيم ها بماند باعث مي شود صداي ساز شفافيت خود را از دست دهد. در ضمن براي پاک کردن ساز هرگز از الکل استون پارافين يا ساير حلال ها استفاده نکنيد.

براي اينکه سازتان جلاي خود را از دست ندهد در هنگام برداشتن آن  را از دسته يا زيرچانه اي بگيريد.

اگر شما از بالشتک استفاده مي کنيد حتما هر چند وقت يک بار کنترل کنيد که لاستيک دور پايه هاي فلزي آن در نرفته باشد چون در اين صورت باعث خراب شدن سازتان مي شود در صورت مشاهده اين حالت يا پلاستيک دور آن را عوض کنيد يا بالشتک را.

اگر شما صاحب يک ساز با ارزش و گرانبها هستيد بهتر است کيفي مناسب براي نگهداري اين سرمايه تهيه کنيد. بهتر است کيفي که انتخاب مي کنيد از داخل داراي فنربندي باشد تا اگر کيف به طور اتفاقي از دستتان رها شد آسيب کمتري به ساز وارد آيد.و همچنين بايد جاي کافي براي کتاب نت و بالشتک داشته باشد.کثر موزيسينها کيفهاي مستطيل شکل را ترجيح مي دهند چون اين کيف ها جاي بيشتري دارند.

هر چند وقت يک بار خرک ساز را کنترل کنيد و مطمئن شويد که سر جايش است. براي اين کار روي صندلي نشسته و ساز را طوري بگيريد که قسمت حلزوني اش به سمت چپ باشد انگشتهاي وسط دست چپ را زير گريف گرفته و با شصت از بالاي خرک گرفته و با انگشتهاي دست راست از پشت خرک ميگيريم تا زياد جابه جا نشود و با شصت کمي فشار مي دهيم تا صاف شود.

هر چند وقت يک بار مشتي برنج خشک نپخته در شکافهاي اف بريزيد آن را دور بخش داخلي ويولن تکان دهيد و سپس ساز را برگردانيد دانه هاي برنج فرو مي ريزند و گاهي يک گوي از غبار با آنها فرو مي افتد.جعبه گوشي بايد هنگام تعويض سيم پاک شود و دقت شود که گوشي ها محکم ثابت شده اند.از سيم هاي خوب استفاده کنيد.

چوب آرشه بايد کاملا مستقيم باشد. به محض آنکه موها شروع به پتره شدن کنند بايد موي آرشه را تعويض کرد. چوب آرشه را با الکل پاک کنيد ودقت کنيد که رطوبت به موهاي آرشه نرسد.

اميدوارم با رعايت اين موارد از وارد آمدن آسيبهايي بيشتر به سازتان خودداري کنيد.

منبع : مجله هنر موسيقي